AutoCPAP Cihazı Nedir? Evde Doğru Kullanım Rehberi

Uyku apnesi tedavisinde kullanılan AutoCPAP cihazları, hastanın solunum ihtiyacına göre basıncı otomatik olarak ayarlayan akıllı solunum cihazlarıdır. Doğru kullanıldığında horlamayı azaltır, solunum durmalarını önler ve uyku kalitesini önemli ölçüde artırır. Bu yazımızda AutoCPAP cihazının ne olduğu, nasıl kullanıldığı ve dikkat edilmesi gereken noktaları detaylı şekilde ele alıyoruz.

AutoCPAP Cihazı Nedir?

AutoCPAP (Automatic Continuous Positive Airway Pressure), uyku boyunca hastanın solunumunu analiz ederek ihtiyaç duyulan hava basıncını otomatik olarak ayarlayan bir CPAP türüdür. Sabit basınçlı CPAP cihazlarına kıyasla daha konforlu bir kullanım sunar. En sık obstrüktif uyku apnesi tedavisinde tercih edilir.

AutoCPAP Cihazı Ne İşe Yarar?

AutoCPAP cihazının düzenli kullanımı sayesinde:

• Uyku sırasında solunum durmaları önlenir
• Horlama azalır veya tamamen ortadan kalkar
• Gün içi yorgunluk ve halsizlik azalır
• Kalp-damar hastalıkları riskinin düşmesine yardımcı olur
• Uyku kalitesi ve yaşam konforu artar
• Uyku apnesine bağlı tansiyon dengesizliğini engeller
• Uyku apnesine bağlı şeker rahatsızlığını dengeler.
• Unutkanlık varsa azaltır.

AutoCPAP Cihazı Nasıl Kullanılır?

1. Cihazın Doğru Konumlandırılması

AutoCPAP cihazı, yatağa yakın ve düz bir zemine yerleştirilmelidir. Hava giriş-çıkışlarının açık olduğundan emin olunmalıdır.

2. Maske Seçimi ve Takılması

CPAP cihazlarında burun maskesi, burun yastıklı maske veya tam yüz maskesi kullanılabilir. Maske, yüze tam oturmalı ancak rahatsız edecek kadar sıkı olmamalıdır. Hava kaçağı olmaması tedavi etkinliği açısından önemlidir.

3. Nemlendirici Hazne Kullanımı

Cihazda nemlendirici hazne varsa, yalnızca saf (distile) su kullanılmalıdır. Haznedeki su her gün yenilenmeli ve maksimum seviyeyi geçmemelidir. Nemlendirici, burun ve boğaz kuruluğunu azaltmaya yardımcı olur. Burun ve boğaz kuruluğu ile nemlendirici ısı ayarı doğru orantılıdır. Kuruluk varsa ısı seviyesi arttırılmalıdır. Maskede su buharından kaynaklı ıslaklık rahatsız ederse nem ısı seviyesi düşürülmelidir. Genellikle kış aylarında evde petek ısı seviyesi yüksek olduğundan odadaki hava kuruluğu artar. Bu sebeple kış aylarında nem ısı seviyesi arttırılabilir. Yaz aylarında eğer kuruluk yaşanmıyorsa cihaz nemlendiricisiz kullanılabilir. Eğer nemlendiricide su yoksa ısı seviyesi 0'a alınmalıdır. 

4. Cihazın Çalıştırılması ve Otomatik Basınç Ayarı

Maske takıldıktan sonra cihaz çalıştırılır. AutoCPAP cihazı, uyku süresince solunum ihtiyacına göre basıncı otomatik olarak ayarlar. Minimum ve maksimum basınç değerleri doktor tarafından belirlenmelidir.

5. Uyku Sırasında Kullanım

AutoCPAP cihazı, tüm gece boyunca kullanılmalıdır. İlk günlerde alışma süreci yaşanabilir ancak düzenli kullanım ile konfor artar.

AutoCPAP Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Minimum ve maksimum basınç ayarları doktor önerisi dışında değiştirilmemelidir.
• Maske kayışları çok sıkı veya gevşek olmamalıdır.
• Cihaz her gece düzenli olarak kullanılmalıdır.
• Elektrik kesintilerine karşı alternatif plan yapılmalıdır.

• Basınç ayarları doktor önerisi dışında değiştirilmemelidir.
• Maske kayışı kaçak olmayacak şekilde aşırı sıkılmamalıdır. 
• Cihaz her gece, mümkünse tüm uyku süresi boyunca kullanılmalıdır.
• Elektrik kesintileri için alternatif plan yapılmalıdır.
• Cpap Cihazı taşıma esnasında su ile beraber taşınmamalıdır. Mutlaka nemlendirici haznesindeki su tamamen boşaltılmalıdır. 
• 6 ayda bir cihazınıza bakım ve basınç çıkış ölçümü yaptırmalısınız. 
• 6 ayda 1 maske ve hortumunuzu değiştirmelisiniz.

AutoCPAP Cihazı Temizliği ve Bakımı

• Maske ve hortum: Haftada en az bir kez ılık sabunlu suyla yıkanmalı ve tamamen kurutulmalıdır.
• Nemlendirici hazne: Her gün boşaltılmalı ve kurulanmalıdır.
• Filtre: Üretici talimatlarına göre düzenli olarak temizlenmeli veya değiştirilmelidir.
• Cihaz gövdesi nemli bezle silinmeli, suyla temas ettirilmemelidir.

• Maske ve hortum: Maskenin silikon bölümü haftada en az bir kez bebek şampuanı suyla yıkanmalı ve kurutulmalıdır. Hortumuda 15-20 günde bir yıkamanız yeterli olacaktır. Maske ve hortumu deterjan veya sabun ile yıkamanız hem ürünlere zarar verir hemde tedavi esnasında kokudan rahatsız olmanıza neden olabilir.
• Nemlendirici hazne: Haftada 1 yıkanmalı ve kurulanmalıdır. Nemlendirici hazne temizliği için karbonatlı su, maden suyu gibi doğal dezenfektanlardan faydalanarak kirecini temizleyebilirsiniz. Bir diş fırçasından temizlik için yardım alabilirsiniz.
• Filtre: Kullanım kılavuzuna göre düzenli olarak temizlenmeli veya değiştirilmelidir.
• Cihaz gövdesi nemli bezle silinmeli, suyla temas ettirilmemelidir.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Aşağıdaki durumlarda mutlaka sağlık uzmanına danışılmalıdır:

• AutoCPAP kullanımına rağmen gündüz aşırı uyku hali
• Maskeden sürekli hava kaçağı
• Burun tıkanıklığı, kuruluk veya cilt tahrişi
• Cihaz kullanımına rağmen horlamanın devam etmesi 

Sonuç

AutoCPAP cihazı, uyku apnesi tedavisinde konforlu ve etkili bir çözümdür. Otomatik basınç ayarı sayesinde hastanın ihtiyacına göre uyum sağlar ve tedaviye adaptasyonu kolaylaştırır. En iyi sonuç için cihazın kullanımı mutlaka doktor önerileri doğrultusunda yapılmalı ve bakım kuralları ihmal edilmemelidir.