Pulse Oksimetre Nedir? Doğru Kullanım ve Ölçüm Rehberi

Pulse oksimetre cihazları, kandaki oksijen doygunluğunu (SpO₂) ve nabız değerini hızlı ve ağrısız şekilde ölçmeye yarayan pratik tıbbi cihazlardır. Evde hasta takibinde, kronik solunum hastalıklarında ve günlük sağlık kontrollerinde sıkça kullanılır. Bu yazımızda pulse oksimetrenin ne olduğu, nasıl kullanıldığı ve doğru ölçüm için nelere dikkat edilmesi gerektiğini detaylıca ele alıyoruz.

Pulse Oksimetre Nedir?

Pulse oksimetre, genellikle parmak ucuna takılarak kandaki oksijen satürasyonunu (SpO₂) ve kalp atım hızını ölçen tıbbi bir ölçüm cihazıdır. Ölçüm sırasında ışık sensörleri kullanarak oksijenli ve oksijensiz hemoglobin oranını analiz eder. Özellikle KOAH, astım, uyku apnesi, kalp ve akciğer hastalıklarında takip amaçlı kullanılır.

Pulse Oksimetre Ne İşe Yarar?

Pulse oksimetrenin düzenli kullanımı sayesinde:

• Kandaki oksijen seviyesi anlık olarak takip edilir
• Nefes darlığı erken fark edilebilir
• Evde hasta takibi kolaylaşır
• Tedavi süreci daha güvenli yönetilir
• Doktora doğru ve düzenli veri sunulur

Pulse Oksimetre Nasıl Kullanılır?

1. Ölçüm Öncesi Hazırlık

Ölçümden önce eller temiz ve sıcak olmalıdır. Oje, takma tırnak veya kir ölçüm doğruluğunu etkileyebileceği için çıkarılmalıdır. Ölçüm sırasında oturur pozisyonda ve dinlenmiş olunmalıdır.

2. Cihazın Takılması

Pulse oksimetre, genellikle işaret veya orta parmak ucuna takılır. Cihazın parmağı tam kavraması ve sensörün doğru konumda olması önemlidir.

3. Ölçümün Yapılması

Cihaz açıldıktan sonra el sabit tutulmalı, birkaç saniye içinde SpO₂ ve nabız değerleri ekranda görüntülenir. Ölçüm sırasında hareket edilmemelidir.

4. Sonuçların Değerlendirilmesi

• Normal SpO₂ değeri genellikle %95–100 arasındadır.
• Doktor tarafından belirlenen hedef değerler dikkate alınmalıdır.
• Düşük veya dalgalı ölçümlerde tekrar ölçüm yapılabilir.

Pulse Oksimetre Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Soğuk eller ölçüm hatasına neden olabilir.
• Ölçüm sırasında el ve parmak hareket ettirilmemelidir.
• Uzun süre arka arkaya ölçüm yapılması önerilmez.
• Cihaz darbe ve nemden korunmalıdır.
• Parmağın gereğinden fazla ileri itilmesi veya ters takılmaya çalışılması cihaz kablolarının kopmasına ve arızalanmasına sebep olabilir

Pulse Oksimetre Cihazı Temizliği ve Bakımı

• Cihazın dış yüzeyi yumuşak ve hafif nemli bir bezle silinmelidir.
• Alkol bazlı sıvılar doğrudan cihaza dökülmemelidir.
• Sensör kısmı temiz ve kuru tutulmalıdır.
• Pil durumu düzenli olarak kontrol edilmelidir.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Aşağıdaki durumlarda mutlaka sağlık uzmanına danışılmalıdır:

• SpO₂ değerinin sürekli %90’ın altında ölçülmesi
• Ölçümlere eşlik eden nefes darlığı veya göğüs ağrısı
• Baş dönmesi, morarma veya bayılma hissi
• Ölçüm sonuçlarının tutarsız olması

Sonuç

Pulse oksimetre cihazı, evde sağlık takibini kolaylaştıran güvenilir ve pratik bir yardımcıdır. Doğru kullanım ve doğru ölçüm teknikleri sayesinde hastalıkların takibi daha güvenli hale gelir. Ancak ölçüm sonuçları mutlaka klinik bulgular ve doktor değerlendirmesi ile birlikte ele alınmalıdır.